اسپری کردن گربه نر؛ علت، راه‌های جلوگیری و تمیز کردن بوی ادرار
اگر روی دیوار، در یا پرده‌ها لکه‌های ادرار با بوی بسیار تند پیدا می‌کنید و گربه‌تان را در حالی دیده‌اید که پشت به دیوار ایستاده و دمش را بالا گرفته و می‌لرزاند، با اسپری کردن گربه نر روبه‌رو هستید. این رفتار یک روش طبیعی علامت‌گذاری قلمرو است، نه لجبازی. خبر خوب این است که با شناخت علت و اقدام درست، در بیشتر موارد به‌خوبی قابل کنترل است.
- اسپری کردن گربه نر چیست
- تفاوت اسپری با ادرار بیرون از خاک
- علت اسپری کردن گربه نر
- عقیم سازی و اسپری کردن گربه نر
- راه های جلوگیری از اسپری کردن گربه نر
- تمیز کردن جای اسپری گربه
- اشتباهات رایج در برخورد با اسپری کردن
- اسپری کردن گربه نر در خانه‌های چندگربه‌ای
- چه زمانی به دامپزشک مراجعه کنیم
- سوالات متداول درباره اسپری کردن گربه نر
- جمع‌بندی درباره اسپری کردن گربه نر
اسپری کردن گربه نر چیست
اسپری کردن یعنی پاشیدن مقدار کمی ادرار روی سطوح عمودی برای به جا گذاشتن پیام بویایی. گربه با این کار به گربههای دیگر می‌گوید این قلمرو متعلق به اوست، آماده جفت‌گیری است یا احساس ناامنی میکند. ادرار اسپری حاوی فرمونهایی است که بوی آن بسیار قوی‌تر از ادرار معمولی است. گربههای ماده هم گاهی اسپری میکنند، اما این رفتار در نرهای عقیم‌نشده بسیار شایع‌تر است.
موثرترین راه پیشگیری از این رفتار، انجام به‌موقع عقیم سازی گربه پیش از شروع بلوغ جنسی است.
تفاوت اسپری با ادرار بیرون از خاک
| ویژگی | اسپری کردن | ادرار بیرون از خاک |
|---|---|---|
| حالت بدن | ایستاده، دم بالا و لرزان | نشسته یا چمباتمه |
| سطح | عمودی: دیوار، در، مبل | افقی: فرش، تخت، کف |
| مقدار ادرار | کم | معمولی یا زیاد |
| علت اصلی | علامت‌گذاری قلمرو و استرس | مشکل خاک، بیماری ادراری یا استرس |
اگر گربه روی سطوح افقی ادرار میکند، علت ادرار کردن گربه خارج از خاک را بخوانید.
علت اسپری کردن گربه نر
- هورمون‌های جنسی: مهم‌ترین علت در گربه نر عقیم‌نشده؛ به‌خصوص با حس کردن بوی گربه ماده در فحلی؛ فحلی گربه ماده.
- دیدن گربههای بیرون: گربههای ولگرد پشت پنجره حس تهدید قلمرو ایجاد میکنند.
- ورود گربه یا حیوان جدید: رقابت برای قلمرو؛ معرفی گربه جدید به گربه قدیمی.
- تغییرات خانه: اسباب‌کشی، مبل جدید، مهمان یا نوزاد.
- کمبود منابع: تعداد کم ظرف خاک، غذا یا جای استراحت در خانه‌های چندگربه‌ای.
- بیماری: مشکلات مجاری ادراری گاهی به شکل اسپری بروز میکند.
عقیم سازی و اسپری کردن گربه نر
عقیم‌سازی موثرترین راه کاهش اسپری است. در بیشتر گربههای نر، این رفتار بعد از عقیم‌سازی به میزان زیادی کم می‌شود یا کاملا از بین می‌رود. هرچه عقیم‌سازی زودتر و پیش از تثبیت عادت انجام شود، نتیجه بهتر است. کاهش هورمون‌ها چند هفته طول می‌کشد، پس بلافاصله انتظار توقف کامل نداشته باشید. درباره هزینه و مراقبت‌ها هزینه عقیم‌سازی گربه و مراقبت بعد از عقیم سازی گربه را بخوانید.
راه های جلوگیری از اسپری کردن گربه نر
- مراجعه به دامپزشک: ابتدا بیماری ادراری را رد کنید.
- عقیم‌سازی: اگر هنوز انجام نشده.
- مسدود کردن دید به بیرون: پوشاندن پایین پنجره با برچسب مات یا پرده.
- افزایش منابع: به ازای هر گربه یک ظرف خاک به اضافه یک عدد اضافه، در مکان‌های مختلف.
- فضای عمودی: درخت گربه و قفسه برای کاهش رقابت.
- بازی روزانه: دو نوبت بازی شکار برای تخلیه انرژی و استرس.
- فرمون آرام‌بخش: دستگاه پخش فرمون صورت گربه در اتاق‌های درگیر.
- تغییر کاربری محل: گذاشتن ظرف غذا یا جای خواب گربه در نقطه اسپری‌شده؛ گربه معمولا جای غذایش را علامت‌گذاری نمی‌کند.
تمیز کردن جای اسپری گربه
اگر بوی ادرار کاملا پاک نشود، گربه دوباره به همان نقطه برمی‌گردد. از پاک‌کننده‌های آنزیمی مخصوص ادرار حیوانات استفاده کنید که مولکول‌های بو را تجزیه میکنند. هرگز از سفیدکننده یا پاک‌کننده‌های آمونیاک‌دار استفاده نکنید؛ بوی آمونیاک شبیه ادرار است و گربه را به اسپری دوباره تشویق میکند. برای پیدا کردن لکه‌های پنهان، چراغ فرابنفش کمک‌کننده است.
| سطح | روش تمیز کردن |
|---|---|
| دیوار رنگ‌شده | پاک‌کننده آنزیمی، در صورت نیاز رنگ مجدد با آستر ضد بو |
| پرده و پارچه | خیس کردن با محلول آنزیمی و سپس شستشو با آب سرد |
| مبل و فرش | جذب رطوبت، اسپری آنزیمی و صبر برای خشک شدن کامل |
| کف سرامیک | شستشو با آب و صابون ملایم و سپس پاک‌کننده آنزیمی |
اشتباهات رایج در برخورد با اسپری کردن
- تنبیه گربه: داد زدن یا مالیدن پوزه به ادرار استرس را بیشتر و اسپری را بدتر میکند.
- بستن گربه در یک اتاق برای مدت طولانی: بدون رفع علت، مشکل ادامه پیدا میکند.
- نادیده گرفتن بیماری: تکرر ادرار، خون در ادرار یا زور زدن نیاز به معاینه فوری دارد.
برای کاهش تنش در خانه چگونه استرس گربه را کم کنیم را بخوانید.
اسپری کردن گربه نر در خانه‌های چندگربه‌ای
در خانه‌هایی که چند گربه زندگی میکنند، اسپری اغلب نشانه تنش پنهان میان گربه‌هاست؛ حتی اگر دعوای آشکاری نبینید. گربه‌ای که راه دسترسی دیگری به ظرف غذا یا خاک را می‌بندد، روی مسیرها می‌نشیند یا به او خیره می‌شود، در حال رقابت بی‌صدا برای قلمرو است. برای کاهش این تنش، منابع را در چند اتاق مختلف پخش کنید تا هر گربه بتواند بدون عبور از قلمرو دیگری به آن‌ها برسد. ظرف‌های غذا را کنار هم نگذارید، چند جای خواب مرتفع فراهم کنید و برای هر گربه زمان بازی جداگانه در نظر بگیرید. اگر یک گربه تازه به خانه آمده، روند آشنایی را آهسته‌تر و مرحله‌به‌مرحله پیش ببرید تا حس ناامنی کمتر شود.
چه زمانی به دامپزشک مراجعه کنیم
اگر گربه نر علاوه بر اسپری، مدام به ظرف خاک می‌رود و ادرار کمی دفع میکند، هنگام ادرار ناله میکند یا خون در ادرار دارد، ممکن است دچار انسداد مجاری ادراری باشد که اورژانس است؛ انسداد مجاری ادراری گربه. در موارد مقاوم، دامپزشک ممکن است داروهای ضد اضطراب یا مشاوره رفتاری پیشنهاد کند. برای پیشگیری از مشکلات ادراری، تغذیه مناسب و آب کافی اهمیت دارد؛ غذای گربه یورینری.
برای خرید غذا و لوازم مناسب حیوان خانگی‌تان به فروشگاه اسپارک پت شاپ سر بزنید یا برای مشاوره تماس بگیرید.
سوالات متداول درباره اسپری کردن گربه نر
گربه نر عقیمشده هم اسپری میکند؟
بله، حدود ده درصد گربههای نر عقیمشده به دلیل استرس یا رقابت قلمرو همچنان اسپری میکنند.
از چه سنی گربه نر شروع به اسپری میکند؟
معمولا با بلوغ جنسی در حدود ۵ تا ۷ ماهگی.
بوی اسپری گربه چرا اینقدر تند است؟
ادرار گربه نر کامل حاوی ترکیبات گوگردی و فرمونهایی است که بوی قوی و ماندگاری ایجاد میکنند.
جمع‌بندی درباره اسپری کردن گربه نر
اسپری کردن گربه نر رفتاری طبیعی برای علامت‌گذاری قلمرو است که با عقیم‌سازی، رد بیماری، کاهش استرس، افزایش منابع و تمیز کردن اصولی با پاک‌کننده آنزیمی به‌خوبی کنترل می‌شود. به جای تنبیه، علت را پیدا کنید و با صبر آن را برطرف کنید.