سگ باست هاند: ویژگی‌ها، تغذیه و مراقبت از گوش و کمر
سگ باست هاند با گوش‌های بلند و آویزان، چشمان غمگین و بدن کوتاه و سنگین یکی از شناخته‌شده‌ترین سگ‌های ردیاب جهان است. این نژاد در فرانسه از سگ‌های شکاری راهبان پرورش یافت و بعدها به انگلستان رفت. حس بویایی او پس از بلادهاند بهترین بین نژادهاست. باست هاند همدمی آرام و مهربان است، اما تغذیه، گوش و ستون فقرات او به توجه ویژه نیاز دارد.
ردیاب راهبان فرانسوی
واژه «باس» در فرانسوی یعنی کوتاه. راهبان صومعه سنت هوبرت در قرون وسطی سگ‌هایی با پایه کوتاه می‌خواستند تا شکارچی پیاده بتواند همراهشان برود. نتیجه سگی بود که آهسته اما پیگیر ردیابی می‌کرد و برای شکار خرگوش و گوزن کوچک مناسب بود.
در آمریکا این نژاد با شخصیت‌های کارتونی و تبلیغاتی مشهور شد، اما همچنان در شکار و ردیابی استفاده می‌شود.
ویژگی‌های ظاهری و اعداد
باست هاند ۳۳ تا ۴۵ سانتی‌متر قد دارد ولی وزنش ۲۰ تا ۳۵ کیلوگرم است؛ استخوان‌بندی سنگین او این را توجیه می‌کند. پوست شل با چین‌های زیاد و گوش‌هایی که از چانه هم بلندترند، از علائم اصلی است.
- عمر: حدود ۱۰ تا ۱۲ سال
- رنگ‌ها: سه‌رنگ (سیاه، قهوه‌ای، سفید) یا دو رنگ لیمویی و سفید
- بدن طویل با پاهای کوتاه و محکم
گوش‌ها: زیباترین و پرزحمت‌ترین عضو
گوش‌های بلند هوا را بسته نگه می‌دارند و رطوبت و چربی به‌راحتی انباشته می‌شود. بنابراین این نژاد مستعد عفونت‌های گوش است. هفته‌ای یک‌بار داخل گوش را با محلول تأییدشده دامپزشک تمیز و خشک کنید (عفونت گوش سگ).
هنگام غذا خوردن، گوش‌ها وارد ظرف می‌شوند؛ ظرف باریک و بلند یا یک بند مخصوص گوش کمک می‌کند. بوی ناخوشایند، سر تکان دادن مکرر یا خاراندن گوش نشانه‌ای است که باید بررسی شود.
بوی بدن و مراقبت از چین‌ها
پوست چین‌دار و غدد چربی فعال بوی مخصوصی به این نژاد می‌دهند. حمام هر دو تا چهار هفته و پاک کردن چین‌های صورت با دستمال مرطوب، بو را کاهش می‌دهد (شامپو سگ). موی کوتاه با برس لاستیکی هفتگی خوب می‌ماند (برس زدن سگ).
ریزش به‌صورت متوسط و دائمی است. اگر دوست‌دار خانه عاری از موی سگ هستید، این نژاد چالش‌برانگیز خواهد بود.
بینی در برابر فرمان
باست هاند یکی از سرسخت‌ترین سگ‌ها در پیروی از بو. وقتی ردی بو کند، فرمان «بیا» را نمی‌شنود. بنابراین بدون حصار یا قلاده بلند در باز نباید رها شود (آموزش قلاده به سگ).
آموزش با پاداش خوراکی بسیار مؤثر است چون این سگ شدیداً غذادوست است. جلسه‌های کوتاه، صبورانه و شاد را تمرین کنید (آموزش دستورات پایه به سگ). از پارس و زوزه شبیه به آواز او (baying) هم در آپارتمان خبردار باشید (چرا سگ پارس می‌کند).
وزن، غذا و مفاصل
باست هاند عاشق خوردن است و به‌سرعت چاق می‌شود؛ وزن اضافه فشار زیادی به ستون فقرات بلند و مفاصل او می‌آورد (چاقی سگ). جیره را اندازه بگیرید و تنقلات را بشمارید (مقدار غذای روزانه سگ).
بیماری دیسک ستون فقرات، دیسپلازی آرنج و ران و نفخ معده در این نژاد دیده می‌شود (پیچ خوردگی معده سگ). از پریدن از مبل یا بالا رفتن زیاد از پله‌ها جلوگیری کنید.
برای چه خانواده‌ای مناسب است
باست هاند با کودکان بسیار صبور و با سگ‌های دیگر دوست است. ورزش متوسط (۳۰ تا ۶۰ دقیقه پیاده‌روی آرام) کافی است. نژادهای مشابه و کوتاه‌پا را در سگ پا کوتاه و بیگل ببینید. اگر وقت آموزش کم دارید یا از بوی سگ ناراحت می‌شوید، فکر دوباره کنید.
چند نکته کاربردی برای روزهای اول
تولهٔ باست هاند را از بالا رفتن از پله‌ها و پریدن از مبل نگه دارید، چون ستون فقرات بلند و پاهای کوتاه او در سال اول هنوز در حال شکل‌گیری است. برای بالا رفتن از ماشین و تخت از رمپ یا پله کوچک استفاده کنید.
کف خانه را غیرلغزنده نگه دارید و ناخن‌ها را کوتاه کنید (ناخن گرفتن سگ). این نژاد به‌دلیل پوست آویزان در گرما بیشتر نفس‌نفس می‌زند؛ ساعت‌های خنک روز را برای پیاده‌روی انتخاب کنید و آب تازه همیشه در دسترس بگذارید.
بوی بو و ردیابی؛ سرگرمی مناسب
به‌جای مسافت زیاد، بازی‌های بویایی را امتحان کنید: پنهان کردن تنقلات در خانه یا حیاط، یا مسیر ردیابی ساده. این فعالیت‌ها ذهن او را خسته و راضی می‌کنند و رفتار مخرب را کاهش می‌دهند (جویدن وسایل توسط سگ).
مقایسه با نژادهای ردیاب دیگر
باست هاند از بیگل کندتر و سنگین‌تر و از بلادهاند کوچک‌تر است. اگر به ردیابی علاقه دارید ولی فضای کوچکی دارید، بیگل پرانرژی‌تر است و باست آرام‌تر. هر دو به غذا علاقه شدید دارند و کنترل ظرف غذا در خانه هر دو ضروری است.
در مجموع، باست هاند همراهی کم‌توقع در تحرک اما پرتوقع در مراقبت است: گوش، پوست، وزن و ستون فقرات او چهار موضوعی است که در سراسر عمرش باید زیر نظر داشته باشید. اگر برای این کارها وقت دارید، با شخصیت دوست‌داشتنی و چهره‌اش جبران می‌کند.
پرسش‌هایی که پیش از انتخاب بپرسید
آیا از صدای زوزه ردیابی همسایه‌ها ناراحت می‌شوند؟ آیا حاضرید هر هفته گوش‌ها را تمیز کنید؟ آیا خانه پله زیاد دارد؟ پاسخ مثبت به پرسش اول و دوم و منفی به سوم، نشانهٔ تناسب شما با نژاد است.
سوالات متداول
باست هاند در آپارتمان مناسب است؟
بله، اگر روزانه پیاده‌روی کند و پارس/زوزه‌اش مزاحم همسایه نشود.
چرا گوش‌هایش بوی بد می‌دهد؟
هوا به‌خوبی به داخل نمی‌رسد؛ تمیزکاری منظم و معاینه دامپزشک ضروری است.
چقدر غذا باید بخورد؟
بر اساس وزن و فعالیت متفاوت است؛ دامپزشک بهترین راهنماست.
آموزش‌پذیری چطور است؟
کند اما شدنی با صبر و پاداش.
سازگار با سایر حیوانات است؟
معمولاً بله، چون نژاد گله‌ای و اجتماعی است.
این مطلب جنبه‌ی آموزشی دارد و جایگزین مشاوره دامپزشک نیست.