استفراغ سگ؛ علت‌های رایج و نشانه‌هایی که یعنی اورژانس
استفراغ یک‌باره در سگی که سرحال است معمولاً به پرخوری، تند خوردن یا خوردن چیزی نامناسب برمی‌گردد. اما استفراغ مکرر همراه با بی‌حالی، شکم سفت یا تلاش بی‌نتیجه برای بالا آوردن می‌تواند نشانه‌ی پیچ‌خوردگی معده یا انسداد باشد که هر دو اورژانس جراحی‌اند.
خطرناک‌ترین حالت را اول بشناسید
سگی که مدام حالت عق زدن دارد اما چیزی بالا نمی‌آورد و شکمش متورم و سفت شده، احتمالاً دچار پیچ‌خوردگی معده است. این وضعیت در نژادهای بزرگ و سینه‌عمیق مثل ژرمن شپرد، دوبرمن و گریت‌دین شایع‌تر است و ظرف چند ساعت کشنده می‌شود. اینجا جای صبر کردن نیست.
علت‌های رایج‌تر
تند خوردن و پرخوری
سگ غذا را می‌بلعد، هوا هم وارد معده می‌شود و کمی بعد غذای تقریباً دست‌نخورده بالا می‌آید. کاسه‌ی کندخور و تقسیم وعده معمولاً حلش می‌کند.
تغییر ناگهانی غذا
تعویض برند غذا باید طی هفت تا ده روز و پلکانی انجام شود. تعویض یک‌شبه تقریباً همیشه به استفراغ یا اسهال ختم می‌شود.
خوردن چیز نامناسب
زباله، غذای مانده، استخوان پخته، علف. این شایع‌ترین علت استفراغ ناگهانی در سگ سالم است.
جسم خارجی
اسباب‌بازی، جوراب، تکه‌ی استخوان. علامتش استفراغ مکرر بدون خروج چیزی، همراه با نخوردن غذا و بی‌قراری است.
انگل روده‌ای
مخصوصاً در توله‌سگ. کرم سگ این ریسک را تا حد زیادی حذف می‌کند.
بیماری عفونی
در توله‌سگ واکسن‌نشده، استفراغ همراه با اسهال خونی یعنی اسهال خونی در توله سگ تا خلافش ثابت شود. برنامه‌ی نوبت‌ها در جدول واکسیناسیون گربه و سگ در ایران آمده.
مسمومیت
شکلات، انگور و کشمش، پیاز، زایلیتول و بسیاری از داروهای انسانی. فهرست کامل در خوراکی‌های سمی برای گربه و سگ آمده.
جدول تشخیص سریع
| چه می‌بینید | احتمال اول | فوریت |
|---|---|---|
| عق زدن بی‌نتیجه + شکم متورم | پیچ‌خوردگی معده | اورژانس |
| غذای هضم‌نشده بلافاصله بعد از خوردن | تند خوردن | پیگیری خانگی |
| کف زرد صبح‌ها، معده خالی | صفرا | چند روز |
| استفراغ مکرر بدون خروج چیزی | انسداد | همان روز |
| استفراغ + اسهال خونی در توله | پاروویروس | اورژانس |
| خون یا مایع شبیه تفاله قهوه | خونریزی گوارشی | اورژانس |
چه وقت همین حالا باید دامپزشک
- عق زدن مکرر بدون خروج چیزی، مخصوصاً با شکم متورم
- بیش از سه بار استفراغ در ۲۴ ساعت
- وجود خون تازه یا مایع شبیه تفاله‌ی قهوه
- بی‌حالی شدید یا لثه‌ی رنگ‌پریده
- شکم دردناک هنگام لمس
- شک به خوردن جسم خارجی یا ماده‌ی سمی
- هر استفراغ مکرر در توله‌سگ زیر شش ماه
در خانه چه کاری درست است
اگر سگ سرحال است و یک بار استفراغ کرده: غذا را شش تا هشت ساعت قطع کنید، آب را در دسترس نگه دارید اما کم‌کم بدهید، بعد یک وعده‌ی کوچک از غذای همیشگی بدهید و طی ۲۴ ساعت به حالت عادی برگردید.
هیچ داروی ضدتهوع انسانی به سگ ندهید. دوز متفاوت است و بعضی ترکیبات رایج انسانی برای سگ سمی‌اند.
پیچ‌خوردگی معده؛ چرا باید این یکی را بشناسید
این وضعیت که به آن GDV هم می‌گویند، در چند ساعت کشنده است و بیشتر گزارش‌های «سگ ناگهان مرد» به همین برمی‌گردد.
معده پر از گاز می‌شود و سپس دور محور خودش می‌چرخد. با چرخش، هم راه ورود و خروج بسته می‌شود و هم جریان خون قطع می‌شود.
تصویر کلاسیکش این است: سگ بی‌قرار است، راه می‌رود و نمی‌تواند بنشیند، مدام عق می‌زند ولی چیزی بالا نمی‌آید، آب زیادی از دهانش می‌آید و شکمش پشت دنده‌ها متورم و سفت شده است.
پرخطرترین گروه: نژادهای بزرگ و سینه‌عمیق مثل ژرمن شپرد، دوبرمن، گریت‌دین، باکسر و ستر. اگر چنین سگی دارید، این پاراگراف را به خاطر بسپارید.
تفاوت استفراغ با برگرداندن غذا
این دو در ظاهر شبیه‌اند ولی علتشان فرق دارد و گفتنش به دامپزشک کمک بزرگی است.
استفراغ با تلاش و انقباض شکم همراه است، معمولاً قبلش حالت تهوع و آب‌ریزش دهان دارد، و محتویاتش هضم‌شده است.
برگرداندن بی‌صدا و بدون تلاش است — غذا تقریباً دست‌نخورده و گاهی لوله‌ای شکل بیرون می‌آید، معمولاً بلافاصله بعد از خوردن. این معمولاً به مری مربوط است، نه معده.
روزه‌ی کوتاه و بازگشت تدریجی
در سگ بالغ و سرحالی که یک بار استفراغ کرده و علائم هشدار ندارد، روش متداول این است:
- ۶ تا ۸ ساعت غذا ندهید (آب کم و مکرر بله)
- اگر استفراغ تکرار نشد، وعده‌های کوچک غذای ساده و کم‌چرب شروع کنید
- طی دو سه روز به غذای همیشگی برگردید
این روش برای توله‌سگ نیست. توله‌سگ‌ها ذخیره‌ی قند کمی دارند و روزه گرفتن می‌تواند قند خونشان را خطرناک پایین بیاورد.
چه اطلاعاتی برای دامپزشک جمع کنید
- چند بار در چند ساعت
- محتویات: غذای هضم‌نشده، مایع زرد، کف، خون
- رابطه‌اش با زمان غذا
- دسترسی احتمالی به زباله، اسباب‌بازی، دارو یا گیاه
- وضعیت مدفوع و اشتها
- عکس یا ویدیو
اگر توله‌سگ واکسن‌نزده دارید و استفراغ با اسهال همراه شده، اسهال خونی در توله سگ را ببینید. اگر احتمال می‌دهید چیزی خورده، خوراکی‌های سمی برای گربه و سگ اینجاست.
اگر سگ قبل از استفراغ علف خورده، چرا سگ علف میخورد را هم ببینید.
ریزش آب دهان زیاد اغلب پیش از استفراغ دیده می‌شود؛ ریزش آب دهان سگ را ببینید.
پرسش‌های متداول
سگم علف میخورد و بالا می‌آورد، طبیعی است؟
نسبتاً رایج است. اگر گاه‌به‌گاه باشد و سگ سرحال بماند، معمولاً مشکلی نیست.
کف زرد صبح‌ها یعنی چه؟
معمولاً صفرا، وقتی معده مدت طولانی خالی مانده. یک وعده‌ی کوچک شبانه معمولاً حلش می‌کند.
چطور بفهمم جسم خارجی خورده؟
ترکیب استفراغ مکرر، نخوردن غذا و بی‌قراری. تشخیص قطعی با عکس‌برداری است.
استفراغ سگ به انسان منتقل می‌شود؟
خودش نه، اما اگر علتش انگل یا باکتری باشد ممکن است. دستکش بپوشید و محل را ضدعفونی کنید.
تفاوت بین «نگران نباشید» و «همین حالا برو» در رفتار سگ بعد از استفراغ است، نه در خود استفراغ. سگی که بالا می‌آورد و بعد دنبال توپ می‌رود فرق دارد با سگی که گوشه‌ای می‌ایستد و نمی‌نشیند.
این مقاله بخشی از نگهداری سگ است.
این مقاله بخشی از نگهداری سگ است.
برای سلامت سگ مشاوره بگیرید
سن، وزن و شرایط سگ‌تان را بگویید تا کارشناسان اسپارک پت شاپ بهترین انتخاب را پیشنهاد بدهند.