کیسه مقعد سگ؛ چرا سگ باسنش را روی زمین می‌کشد و درمان آن
اگر سگ‌تان باسنش را روی فرش یا زمین می‌کشد، مدام دنبال دمش می‌چرخد، زیر دمش را می‌لیسد یا گاهی بوی تند و ماهی‌مانندی از او حس می‌کنید، احتمالا مشکل از کیسه مقعد سگ است. این دو کیسه کوچک در دو طرف مقعد قرار دارند و وقتی پر یا ملتهب می‌شوند، ناراحتی زیادی ایجاد می‌کنند. در این مقاله با علائم، علت‌ها، درمان و پیشگیری از مشکلات کیسه مقعد آشنا می‌شوید.
کیسه مقعد سگ چیست
کیسه‌های مقعدی دو غده کوچک به اندازه نخود هستند که در ساعت ۴ و ۸ اطراف مقعد قرار دارند. این کیسه‌ها مایعی قهوه‌ای و بسیار بدبو تولید می‌کنند که بوی شخصی هر سگ را دارد. به همین دلیل است که سگها هنگام آشنایی زیر دم یکدیگر را بو می‌کنند. به‌طور طبیعی، هنگام دفع مدفوع سفت، فشار روی کیسه‌ها باعث تخلیه مقداری از این مایع می‌شود. سگها همچنین هنگام ترس ناگهانی ممکن است کیسه‌ها را تخلیه کنند.
علائم مشکل کیسه مقعد سگ
| علامت | توضیح |
|---|---|
| کشیدن باسن روی زمین | شایع‌ترین علامت؛ تلاش برای تخلیه کیسه‌ها |
| لیسیدن یا گاز گرفتن ناحیه زیر دم | خارش و ناراحتی |
| بوی تند ماهی‌مانند | نشت مایع کیسه |
| چرخیدن دنبال دم | ناراحتی در ناحیه مقعد |
| درد هنگام نشستن یا دفع | التهاب یا عفونت |
| تورم و قرمزی کنار مقعد | احتمال آبسه |
| ترشح خونی یا چرکی | آبسه یا پارگی کیسه |
کشیدن باسن همیشه به دلیل کیسه مقعد نیست؛ کرم‌های روده هم می‌توانند باعث خارش مقعد شوند؛ کرم سگ.
علت مشکل کیسه مقعد سگ
- مدفوع نرم: مدفوع شل یا اسهال فشار کافی برای تخلیه کیسه‌ها ایجاد نمی‌کند؛ اسهال سگ.
- چاقی: بافت چربی اطراف مقعد تخلیه طبیعی را سخت می‌کند.
- آلرژی پوستی و غذایی: التهاب پوست به کیسه‌ها هم سرایت می‌کند؛ بیماری پوستی سگ.
- کمبود فیبر در رژیم غذایی.
- ساختار بدنی: نژادهای کوچک مانند شیتزو، پودل مینیاتوری، چیواوا و بیگل بیشتر درگیر می‌شوند.
- کم‌تحرکی.
مراحل مشکل کیسه مقعد سگ
| مرحله | وضعیت | درمان |
|---|---|---|
| انباشتگی | کیسه پر و مایع غلیظ شده | تخلیه دستی |
| التهاب و عفونت | درد و ترشح غیرطبیعی | تخلیه، شستشو و آنتی‌بیوتیک |
| آبسه | تورم قرمز و دردناک، گاهی با تب | باز کردن آبسه، شستشو، آنتی‌بیوتیک |
| پارگی | زخم باز کنار مقعد با ترشح چرکی و خونی | مراقبت زخم و درمان عفونت؛ مراجعه فوری |
درمان کیسه مقعد سگ
تخلیه دستی کیسه‌ها کاری ساده برای دامپزشک یا آرایشگر آموزش‌دیده است و معمولا فورا ناراحتی سگ را برطرف می‌کند. در عفونت، دامپزشک کیسه‌ها را شستشو می‌دهد و گاهی داروی آنتی‌بیوتیک مستقیما داخل آن‌ها تزریق می‌کند. آبسه نیاز به باز کردن و تخلیه دارد. در سگهایی که مشکلات مکرر و مقاوم دارند، جراحی برداشتن کیسه‌ها گزینه آخر است که به دلیل خطر آسیب به عصب‌های کنترل مدفوع، فقط در موارد ضروری انجام می‌شود.
تخلیه کیسه در خانه را بدون آموزش انجام ندهید. فشار نادرست می‌تواند باعث درد، آسیب بافت و حتی پارگی کیسه شود. همچنین تخلیه بی‌دلیل و مکرر، کیسه‌ها را ضعیف‌تر می‌کند.
نقش تغذیه در سلامت کیسه مقعد سگ
مدفوع حجیم و سفت مهم‌ترین عامل تخلیه طبیعی کیسه‌هاست. افزایش فیبر رژیم غذایی، مثلا با افزودن یک تا دو قاشق کدو حلوایی پخته و بدون ادویه به غذا، به حجیم شدن مدفوع کمک می‌کند. غذای باکیفیت با فیبر کافی انتخاب کنید؛ بهترین غذای خشک سگ. اگر به آلرژی غذایی مشکوک هستید، رژیم حذفی زیر نظر دامپزشک ممکن است مشکلات مکرر کیسه را حل کند. آب کافی و پرهیز از خوراکی‌های سمی برای گربه و سگ و غذای سفره هم به گوارش سالم کمک می‌کند.
مراقبت در خانه بعد از درمان کیسه مقعد سگ
بعد از تخلیه یا درمان عفونت، چند روز ناحیه مقعد را زیر نظر بگیرید. اگر دامپزشک کمپرس گرم توصیه کرده، روزی دو تا سه بار و هر بار چند دقیقه یک پارچه تمیز و گرم را روی ناحیه نگه دارید تا خون‌رسانی بهتر و التهاب کمتر شود. در صورت وجود زخم یا آبسه باز، قلاده محافظ مانع لیسیدن و گاز گرفتن زخم می‌شود. ناحیه را خشک و تمیز نگه دارید و موهای اطراف را کوتاه کنید تا مدفوع به آن نچسبد. داروهای تجویزی را کامل بدهید و اگر سگ دوباره باسنش را روی زمین کشید، تورم برگشت یا ترشح بدبو دیدید، برای معاینه مجدد مراجعه کنید. یادداشت کردن دفعات بروز مشکل به دامپزشک کمک می‌کند برنامه پیشگیری مناسبی برای سگ شما تعیین کند.
پیشگیری از مشکل کیسه مقعد سگ
- وزن سگ را در محدوده سالم نگه دارید؛ مقدار غذای روزانه سگ.
- فیبر کافی در رژیم غذایی داشته باشد.
- پیاده‌روی و تحرک روزانه منظم.
- ضدانگل دوره‌ای؛ واکسن سگ.
- کنترل آلرژی‌ها.
- بررسی ناحیه مقعد هنگام حمام و آرایش؛ حمام کردن سگ.
- در سگ‌های مستعد، تخلیه دوره‌ای توسط دامپزشک طبق برنامه‌ای که او تعیین می‌کند.
تفاوت کشیدن باسن در سگ و علت‌های دیگر
| علت | نشانه متمایز |
|---|---|
| کیسه مقعد | بوی ماهی، تورم کنار مقعد |
| کرم روده | دیدن کرم یا دانه‌های برنج‌مانند در مدفوع یا اطراف مقعد |
| آلرژی | خارش پنجه، گوش و شکم هم‌زمان |
| مدفوع چسبیده به مو | در نژادهای پرمو؛ با تمیز کردن برطرف می‌شود |
| اسهال و التهاب پوست مقعد | قرمزی و سوزش بعد از اسهال |
برای خرید غذا و لوازم مناسب حیوان خانگی‌تان به فروشگاه اسپارک پت شاپ سر بزنید یا برای مشاوره تماس بگیرید.
سوالات متداول درباره کیسه مقعد سگ
هر چند وقت یک بار باید کیسه مقعد سگ تخلیه شود؟
بیشتر سگها هرگز به تخلیه دستی نیاز ندارند؛ فقط سگهایی که علائم دارند یا مستعدند، طبق نظر دامپزشک.
آیا مشکل کیسه مقعد خطرناک است؟
انباشتگی ساده خطرناک نیست، اما اگر درمان نشود به عفونت، آبسه و پارگی دردناک منجر می‌شود.
گربهها هم کیسه مقعد دارند؟
بله، اما مشکلات آن در گربهها بسیار کمتر از سگهاست.
جمع‌بندی درباره کیسه مقعد سگ
کیسه مقعد سگ اگر به‌طور طبیعی تخلیه نشود، با کشیدن باسن روی زمین، لیسیدن زیر دم و بوی ماهی‌مانند خودش را نشان می‌دهد. تخلیه توسط دامپزشک مشکل را سریع حل می‌کند و رژیم پرفیبر، کنترل وزن و تحرک کافی از تکرار آن جلوگیری می‌کند. تورم، ترشح خونی یا درد شدید نیاز به مراجعه فوری دارد. نشانه‌های کلی بیماری را در علائم بیماری در سگ ببینید.
این مطلب جنبه آموزشی دارد و جایگزین معاینه دامپزشک نیست.